Chào mẹ Thu,

Hầu hết các chất mẹ ăn, uống hoặc hít thở đều có thể đi vào máu và sau đó đi vào sữa mẹ. Vì vậy mới có cách nói ví von rằng trong thai kỳ mẹ ăn gì con ăn đó. Tuy nhiên, nồng độ của các chất này trong sữa mẹ thường rất thấp so với nồng độ trong máu mẹ.

1. Các thành phần dinh dưỡng

Các thành phần dinh dưỡng mẹ tiêu thụ sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và thành phần của sữa mẹ, đặc biệt là các chất béo và vitamin.

- Chất béo: Thành phần chất béo trong sữa mẹ bị ảnh hưởng trực tiếp bởi chế độ ăn của mẹ. Ví dụ, nếu mẹ ăn nhiều thực phẩm giàu DHA (như cá béo), nồng độ DHA trong sữa mẹ sẽ tăng lên, giúp hỗ trợ phát triển não bộ và thị giác của bé.

- Vitamin: Các vitamin tan trong nước (như Vitamin C, B) và vitamin tan trong chất béo (A, D, E, K) đều có thể đi vào sữa mẹ. Nếu mẹ bị thiếu hụt vitamin, nồng độ trong sữa mẹ có thể thấp.

2. Hương vị và mùi vị

Các loại gia vị, thảo mộc, và rau củ có mùi nồng như tỏi, hành tây, ớt, bạc hà, và một số loại gia vị cà ri cũng ảnh hưởng tới mùi của sữa mẹ.

Việc bé tiếp xúc với nhiều hương vị khác nhau qua sữa mẹ được xem là có lợi, giúp bé dễ dàng chấp nhận các loại thực phẩm mới khi bắt đầu ăn dặm. Tuy nhiên, mặt trái là bé có thể khó chịu hoặc từ chối bú sữa mẹ nếu thấy mùi lạ.

3. Thuốc và các chất kích thích

Hầu hết các loại thuốc đều đi vào sữa mẹ, nhưng chỉ một số ít gây ra tác dụng phụ đáng kể cho bé. Các loại thuốc giảm đau thông thường, nhiều loại kháng sinh, thuốc điều trị huyết áp, và thuốc chống trầm cảm đều có thể đi vào sữa mẹ. Mẹ cần luôn tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ về mức độ an toàn của bất kỳ loại thuốc nào khi đang cho con bú, không tự ý dùng thuốc khi chưa có sự cho phép của bác sĩ.

Caffeine (có trong cà phê, trà, sô cô la) cũng đi vào sữa mẹ. Bé sơ sinh chuyển hóa caffeine chậm hơn người lớn, vì vậy tiêu thụ quá nhiều có thể khiến bé khó ngủ hoặc cáu kỉnh.

Rượu đi vào sữa mẹ với nồng độ gần như tương đương với nồng độ trong máu mẹ. Mặc dù nồng độ này giảm dần theo thời gian, việc tiêu thụ rượu có thể ảnh hưởng đến sự phát triển thần kinh và giấc ngủ của bé.

Nicotine và các chất trong thuốc lá cũng đi vào sữa mẹ. Hút thuốc lá (kể cả hút thuốc thụ động) làm giảm lượng sữa mẹ và tăng nguy cơ mắc các vấn đề hô hấp ở trẻ sơ sinh.

4. Chất gây ô nhiễm và độc tố môi trường

Các chất độc hại tích tụ trong cơ thể mẹ có thể được giải phóng vào sữa mẹ. Thủy ngân (thường từ cá có hàm lượng thủy ngân cao), chì, hóa chất công nghiệp, thuốc trừ sâu, chất bảo quản từ thực phẩm và môi trường đều sẽ ảnh hưởng tới sữa mẹ.